مشاوره روانشناسی توسط روانشناس نوجوانان

مشاوره روانشناسی نوجوان اگر توسط روانشناس نوجوانان انجام شود، می تواند مشکلات و اختلالات را حل کند و نوجوانان را اماده پیشرفتی بزرگ در آینده کند. خیلی مهم است که یک نوجوان چگونه می اندیشد؟ به چه چیزهایی می اندیشد؟ نسبت به خود، خانواده و اجتماعی که در آن زندگی می کند چه احساسی دارد؟ جواب همه این پرسش ها و بسیاری سوالات دیگر را با انجام جلسات مشاوره نوجوان طی مدت زمانی معین (با هزینه ای مقرون به صرفه) می توان متوجه شد. از این رو در این مطلب به بیان نکات و موارد مهم در زمینه مشاوره این رده سنی خواهیم پرداخت.

مشاور یا روانشناس نوجوانان کیست؟

مشاوره روانشناسی نوجوانان

کسی که در زمینه مشاوره روانشناسی نوجوان فعالیت می کند شخصی است که به شکل علمی و  تخصصی در زمینه مشکلات و رفتار های نوجوانان تحصیل کرده است. همچنین سال ها در این حوزه به تحقیق و بررسی پرداخته است. و تجربه های مختلفی در حوزه مشاوره نوجوانان داشته است. این گونه افراد با ارزیابی نوجوانان، آن ها را در مقابله با مشکلات و موانع زندگی شان یاری می کنند.

اهمیت انجام مشاوره نوجوان چیست؟ 

امروزه انجام مشاوره نوجوان بیشتر از هر زمان دیگری  اهمیت دارد. زیرا به واسطه شرایط اجتماعی و تغییر سبک زندگی افراد جامعه، خطرات بسیار و البته خطرناکی در کمین این گروه سنی قرار دارند.‌ همچنین نوجوانان به عنوان افرادی که به تازگی دوران کودکی را پشت سر نهاده و در آستانه جوانی قرار گرفته اند، بعضا توانایی رویارویی با این خطرات را ندارد. اهمیت انجام چنین مشاوره ای زمانی محرز می شود که نوجوان، درگیر برخی مسائل مخرب همچون مشکلات بلوغ، استرس، ترس، مسائل جنسی و …می شود. به زبان ساده تر، مشکلات و معضلات بسیاری او را در بر گرفته و روح و روانش را خدشه دار کرده باشند.

 در چنین حالتی والدین اذعان می کنند اگر فرزند خود را تحت درمان مشاوره ای قرار داده بودند قطعا حال و روز بهتری داشتند.

اهمیت استفاده از مشاوره روانشناسی نوجوان زمانی بیشتر نمایان می شود که نوجوان درگیر رفتارهای نادرست توام با اضطراب و عدم رشد عاطفی شود. لازم به ذکر است که تربیت نوجوان برای والدین امری فردی و مختص به خود آنها نیست. زیرا در صورت عدم تربیت درست این افراد، در آینده مشکلات جدی بسیاری در جامعه توسط آنان به وجود می آیند که گریبان همه افراد را خواهند گرفت.

مشاوره نوجوان در چه زمینه هایی می تواند کمک کننده باشد؟

مشاوره نوجوان می‌تواند در حل مسائل مختلفی کمک کند. از جمله این مسائل می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  1. اعتیاد نوجوانان به مواد مخدر:

    اعتیاد به مواد مخدر یکی از مشکلاتی است که ممکن است در سنین نوجوانی برای یک فرد رخ دهد. اعتیاد می‌تواند تأثیر مخربی بر فرد و زندگی او داشته باشد و آینده او را تحت تأثیر قرار دهد. دانستن راه‎‌های درمان این مشکل و مشاوره اعتیاد در نوجوانان می‌تواند در کاهش و رفع آن کمک‌ کننده باشد. برای آشنایی با نحوه کارکرد این مشاوره می‌توانید به صفحه اعتیاد به مواد مخدر در نوجوانان در سایت مهمید مراجعه کنید.

  2. اعتیاد به بازی:

    نوجوانان زیادی به بازی اعتیاد دارند؛ به این صورت که وقت زیادی از روز را به بازی کردن اختصاص می‌دهند و انگیزه‌ای برای ورزش و تفریحات سالم ندارند. این مسئله می‌تواند منجر به ایجاد مشکلات روحی و جسمی برای آن‌ها شود. به منظور آشنا شدن با مشاوره و راه‌های درمان اعتیاد به بازی در نوجوانان می‌توانید مطلب اعتیاد به بازی در نوجوانان را مشاهده کنید.

  3. مشکلات رفتاری نوجوانان:

    بسیاری از نوجوانان در این سنین دچار مشکلات رفتاری می‌شوند؛ برای مثال رفتار‌های خشونت‌آمیز و بد‌رفتاری یکی از این مشکلات است. این رفتار‌ها می‌تواند به عادت تبدیل شود و در آینده از نوجوان فرد بدی بسازد. توصیه مشاوران مهمید این است که چنین نوجوانانی حتماً در جلسات مشاوره شرکت کنند. برای داشتن آگاهی بیشتر در این زمینه می‌توانید به صفحه مشکلات رفتاری نوجوانان مراجعه کنید.

  4. سوگ و از دست دادن عزیزان:

    مرگ عزیزان مشکلی است که می‌تواند برای هر فردی در هر سنی رخ دهد. نوجوانان هم ممکن است مانند سایر افراد با چنین مشکلی روبرو شوند و با توجه به بلوغ و شرایط حساسی که آن‌ها در آن قرار دارند، مشاوره سوگ می‌تواند آن‌ها را از پیامد‌های منفی این اتفاق دور نگه دارد. مهمید مطلب بسیار مفیدی در مورد مشاوره سوگ دارد که می‌توانید در مواجه با این مسئله از آن استفاده کنید.

  5. طلاق والدین:

    جداشدن والدین برای فرزندان سخت و آزاردهنده است. نوجوانانی که والدینشان در معرض طلاق هستند معمولاً رنج زیادی می‌برند؛ بنابراین توصیه این است که حتماً به مشاور مراجعه کنند تا آسیب کمتری ببینند. مرکز مشاوره مهمید می‌تواند در این زمینه به افراد کمک کند و در سایت مهمید هم مطلب خوبی در مورد طلاق والدین نوجوانان وجود دارد که می‌توانید به آن مراجعه کنید.

  6. گوشه گیری:

    نوجوانان چون در معرض بلوغ هستند ممکن است با مشکلاتی نظیر عدم اعتماد به نفس، گوشه‌گیری و انزوا روبرو شوند. این موضوع می‌تواند آن‌ها را از اجتماع دور نگه دارد و منجر به یاد نگرفتن روابط اجتماعی، عدم توانایی در ارائه یک موضوع و… شود. برای جلوگیری از چنین اتفاقی می‌توانید به صفحه گوشه‌گیری در سایت مهمید مراجعه کنید و راه‌های درمان و مشاوره گوشه‌گیری نوجوانان را نگاه کنید.

  7. اضطراب امتحان:

    استرس و اضطراب امتحان برای نوجوانان ممکن است از دلایلی مانند ضعف در اعتماد به نفس، نگرانی از ارزیابی دیگران و… ناشی شود. این مشکل می‌تواند در نوجوان ماندگار شود و در آینده او را آزار دهد؛ بنابراین توصیه می‌شود که نوجوان حتماً به مشاور مراجعه کند. در صفحه مشاوره رفع و کاهش اضطراب امتحان در نوجوانان اطلاعات بیشتری در این باره موجود است که می‌توانید به آن مراجعه کنید.

  8. ارتباط با والدین:

    بسیاری از نوجوانان در برقراری ارتباط با والدین خود دچار مشکل هستند. داشتن ارتباط خوب با والدین می‌تواند باعث شود تا نوجوان مورد حمایت پدر و مادر قرار بگیرد و از تجربیات آن‌ها استفاده کند. مهمید مطلب بسیار مفیدی در رابطه با نحوه ارتباط و حل مشکلات والدین با نوجوانان دارد که مراجعه به آن می‌تواند آگاهی بیشتری در این زمینه به شما بدهد.

  9. بلوغ نوجوانان:

    بلوغ یکی از مهم‌ترین مسائلی است که نوجوانان با آن مواجه هستند؛ در این سنین افراد از نظر عاطفی و جسمی دچار تغییرات می‌شوند. در چنین شرایطی توصیه این است که حتماً مراجعه به مشاور صورت بگیرد تا به نوجوانان و والدین آن‌ها آسیبی وارد نشود. مرکز مشاوره مهمید مطلب کاملی در مورد بلوغ و نشانه های آن در نوجوانان دارد که برای آگاهی بیشتر در این مورد می‌توانید به آن مراجعه کنید.

  10. استفاده زیاد نوجوانان از شبکه های اجتماعی:

    استفاده زیاد نوجوانان از شبکه های اجتماعی می‌تواند تایم بسیار زیادی را از آن‌ها در طول روز بگیرد و باعث شود که نتوانند از زمان خود به درستی بهره بگیرند. در چنین شرایطی توصیه این است که حتماً مراجعه به مشاور صورت بگیرد. مقاله استفاده زیاد نوجوانان از شبکه های اجتماعی به طور کامل به معایب، علائم و راهکار‌های کاهش این موضوع پرداخته است.

مهم ترین و بهترین روش های انجام مشاوره نوجوان کدام است؟

خانواده درمانی بهترین و ایده آل ترین روش برای انجام مشاوره نوجوان است. زیرا در این روش با استفاده از تکنیک های ارتباطی و آموزشی و با کمک سایر افراد خانواده می توان به نوجوان کمک کرد. بر اساس تحقیقات انجام شده خانواده درمانی تاثیر بهتر و ژرف تری بر ذهن نوجوان می گذارد. زیرا این روش درمانی به شکل تخصصی تری بر روی مشکلات نوجوانان تمرکز می کند.

تعداد جلسات مشاور روانشناسی نوجوان چند جلسه است؟

تعداد جلسات توسط مشاور نوجوان بسته به روحیات نوجوان متفاوت خواهد بود. بعصی از مشکلات نوجوانان به دلیل حاد بودن، نیاز به تعداد جلسات بیشتری دارند. از طرف دیگر دسته دیگر از مشکلات نوجوانان میتواند در مدت یک ماهه قابل حل باشد.

هزینه جلسات مشاوره روانشناسی نوجوان چقدر است؟

هزینه مشاوره روانشناسی نوجوان در تیم مهمید، از تعرفه ها پیروی میکند. اما بصورت کلی هزینه مشاوره بستگی به تجربه مشاور و مدت زمان جلسات دارد.

شرایط انجام مشاوره توسط روانشناس نوجوانان

شرایط موجود برای انجام مشاوره نوجوان با توجه به ویژگی های شخصیتی این افراد متفاوت است.‌ مهم ترین شرط برای انجام چنین مشاوره ای طی کردن فرایندی پربار و پیچیده جهت روانکاوی نوجوان است. بنابراین باید توجه داشت این نوع مشاوره راهی سریع و آسان برای حل مشکلات نوجوان نیست. بلکه باید در این راه صبور بود تا  آرام ارام، مراحل مشاوره در جان نوجوان بشیند.

مراحل انجام مشاوره برای نوجوان توسط مشاور یا روانشناس نوجوانان

اولین مرحله برای انجام مشاوره روانشناسی نوجوان شنیدن سخنان او و گوش دادن به اظهاراتش است. بعد از این مرحله مشاور با طرح پرسش های مختلف احساسات و تفکرات و ذهنیات نوجوان را کندوکاو می کند. بعد از گذراندن مرحله پرسش و پاسخ مشاور با توجه به جواب های داده شده از طرف نوجوان، روانشناس مهمید شروع به ریشه یابی مشکلات می کند. و در ادامه بهترین راه حل را که برای آن درمانجو مفید است را انتخاب می کند.

گاهی در جلسات مشاوره نوجوان، از والدین نیز دعوت می شود تا در جلسه حضور یابند. به همین ترتیب جلسات مشاوره ای برای نوجوان برگزار می شود و تمامی مسائل قابل بحث به گفتگو گذاشته شده و مورد بررسی قرار می گیرند. همچنین راهکارهای مرتبط با والدین در اختیار آنان قرار داده می شوند تا آنان نیز در رفع معضلات فرزندشان سهیم باشند.

نکات مهمی که در جلسات مشاوره نوجوان باید به والدین یادآوری شود

اولین نکته مهم و حائز اهمیتی که در جلسات مشاوره نوجوان به والدین یاد آوری میشود، آگاهی از مراحل رشد نوجوان است. همچنین روانشناس باید ویژگی ها و مشخصه های رفتاری نوجوانان را به والدین یادآوری می کنند. علاوه بر آن  والدین را متوجه رفتار تقلید کاری و الگوبرداری نوجوان از رفتار پدر و مادر می کنند. روش های بالابردن اعتماد به نفس در نوجوان، انتخاب سرگرمی و تفریح مناسب از دیگر مسائلی هستند که در این جلسات به والدین یادآوری می شوند.

آیا والدین هم باید در کنار فرزند نوجوان از مشاوره روانشناسی نوجوان مشورت بگیرند؟

اگر والدین برای چگونگی رفتار با نوجوان، مشاوره بگیرند، نتیجه بهتری دریافت میکنند. به طور کلی، مشاوره نوجوان با شناسایی واکنش های ناشی از تنش در نوجوانان، خانواده را نسبت به زمان ایجاد این تنش ها آگاه می کند. بنابراین  والدین و سایر اعضاء خانواده عوامل و زمان های روی دادن بحران و تنش را در نوجوان تشخیص می دهند. سپس با در پیش گرفتن راهکارهای مفید از وقوع آن ها جلوگیری می کنند. همچنین این مشاوره به خانواده کمک می کند تا فرزند شان را برای طی کردن مهم ترین و حساس ترین دوره زندگی خود آماده کنند.

مشاوره برای نوجوانان اغلب بر روی چه مسائلی تمرکز دارد؟

مشاوره نوجوان اغلب بر روی مسائلی تمرکز می کند که در دوره ‌های رشد نوجوان بیشتر از هر زمان دیگر نمایان می شوند. بسیاری از مشاوران و متخصصان این حوزه در جلسات مشاوره ای بر روی مسائلی مانند موضوعات عاطفی یا اجتماعی و استرس تاکید می کنند. آسیب‌های بیولوژیکی، تغییرات خلق و خو و نقص‌های شناختی از دیگر مسائلی هستند که در مشاوره های این چنینی در اولویت بررسی قرار می گیرند.

مشاوره چه دستاوردهایی را برای نوجوانان به دنبال دارد؟

مهمترین دستاوردی که مشاوره روانشناسی نوجوان به دنبال دارد رفع نگرانی ها و دلهره هایی است که در بخش های مختلف شخصیت نوجوانان رخنه می کند. این نگرانی ها معمولا در رشد عاطفی، شناختی و اجتماعی آن ها تاثیر گذار بوده و آنان را دچار سردرگمی و استرس می کند. استفاده از این روش درمانی باعث می شود تا نوجوان در محیطی سالم و بدون تنش احساساتش را ابراز کند.‌ زمانی که  یک نوجوان از آشفتگی فکری و ذهنی، اجتماعی و عاطفی رنج می برد مقابله با این معضلات برایش بسیار سخت خواهد بود.

از این رو در چنین حالتی است که انجام مشاوره نوجوان می تواند برای او سودمند باشد. در این نوع مشاوره می توان موارد مهم و  تاثیر گذار بر سلامت نوجوان را شناسایی کرد. در نتیجه نوجوان قادر خواهد بود بهترین روش درمانی را در کمترین زمان ممکن دریافت کند. در حقیقت اغلب نوجوانان نمی توانند با پیچیدگی مسائل عاطفی و روانشناختی کنار بیایند از این رو استفاده از روانشناس می تواند بهترین آیتم برای آنان باشد.

بزرگترین بحران هایی که نوجوانان با آن روبرو هستند کدامند؟ 

نوجوانان با بحران های متعددی روبه رو هستند. بنابراین در مشاوره نوجوان به صورت اختصاصی به آنها پرداخته می شود. مهم ترین این بحران ها عبارتند از:

۱. بحران هویت:

بحران هویت هر چند سبب رویارویی نوجوان با حقیقت می شود اما بزرگ ترین نوع بحران است که افراد را به شدت درگیر خود می کند.

۲. بحران صمیمیت:

این بحران نیز همانند تمامی بحران های دوره نوجوانی اگر مدیریت شود گذرا و بی خطر خواهد بود. این بحران اغلب در اواخر دوره نوجوانی بروز می کند. به زبانی ساده تر بحران صمیمیت تلاش نوجوان برای ایجاد تعادل در ارتباطات است.

۳. بحران ناسازگاری با افراد خانواده:

آغاز دوره نوجوانی همیشه با ناسازگاری نوجوان با خانواده همراه است. این بحران چندان نگران کننده نیست به شرطی که خانواده نوجوان را تحت فشار قرار ندهند و دست از حمایت او بر ندارند. زیرا بروز این رفتار جزیی از فرایند شناخت هویتی در نوجوان است.

۴. رفتارهای همراه با خشونت:

در دوران نوجوانی انجام رفتارهای خشونت آمیز یکی از بحران هایی است که افراد با آن روبرو هستند. این گونه رفتارها اغلب به دلیل فقر، اختلالات رشدی و دوستان ناباب رخ می دهند.

تعداد جلسات مورد نیاز جهت انجام مشاوره نوجوان

تعداد و میزان جلسات مشاوره نوجوان به نوع مشکل و شدت آن و همچنین شرایط و شخصیت فرد بستگی دارد. در کل یک نوجوان بعد از انجام ۲ تا ۳ جلسه روانشناسی به وضعیت نرمال و طبیعی پیش از بیماری بر خواهد گشت.

مشاوره نوجوان توسط مشاوران مرکز مشاوره مهمید

کلام پایانی

انجام مشاوره نوجوان امری مهم و حیاتی است. زیرا دوران نوجوانی همواره با فراز و نشیب های بسیاری برای افراد همراه است. از این رو نوجوانان به حمایت همه جانبه خانواده و جامعه نیاز دارند تا بتوانند این فراز و نشیب ها را با موفقیت سپری کنند. نباید فراموش کرد این حمایت ها تنها با کمک گرفتن از یک مشاوره تخصصی امکان پذیر خواهند بود.

خانم دکتر معصومه قنبری

خانم دکتر معصومه قنبری

دارای پروانه سازمان نظام به شماره: 3672 و سازمان بهزیستی و تجربه 20ساله در زمینه مشاوره
مدرس کارگاه های مهارت زندگی وخانواده. رویکرد درمانی روایت درمانی وطرحواره درمانی است.آشنایی با اصول حل تعارض بامتدهای روز دنیا، مترجم ونویسنده کتاب